Nieuws

Gevecht om de latente baanzoeker op de arbeidsmarkt steeds belangrijker

Technici en verpleegkundigen het minst actief op de arbeidsmarkt.

De arbeidsmarkt is een werknemersmarkt geworden, waarin werkgevers door hevige concurrentie en schaarste niet voldoende hebben aan alleen actieve baanzoekers om hun vacatures in te vullen. Het gevecht om de latente baanzoeker is in alle hevigheid losgebarsten. Het verleiden van de latente baanzoeker vereist een andere strategie dan die voor de actieve baanzoeker. Deze moet worden verleid met aansprekende campagnes, actieve sourcing via de telefoon, via inmails, video en wat al niet meer. Niet alleen de schaarste van de doelgroep is daarin bepalend (die is op dit moment nagenoeg in alle beroepen en sectoren voelbaar), maar vooral ook de kengetallen:

  • het deel actieve baanzoekers
  • de grootte van het totale aanbod
  • de verhouding latent/actieve baanzoekers

Met name dit laatste kengetal geeft veel inzicht in de wervingsstrategie die moet worden gehanteerd om moeilijke, meervoudige en bedrijfskritische vacatures in te vullen. Daarin zijn grote verschillen zichtbaar binnen sectoren en beroepsgroepen. Zoals verderop in dit artikel blijkt, hebben met name de moeilijkst te werven doelgroepen (Techniek, IT, Zorg) logischerwijs ook de grootste verhouding van latent/actief zoekenden. Maar ook in de beroepsgroep Beleid en Bestuur zien we dat er veel meer latente dan actieve baanzoekers zijn. Dit is een mogelijk signaal dat die arbeidsmarkt in de komende periode ook (veel) schaarser wordt. Effecten van vergrijzing, loyaliteit en lagere arbeidsmarktactiviteit spelen in die functies ook standaard een rol. In al deze beroepsgroepen met (relatief) veel latente baanzoekers, is focus op het verleiden van de latente baanzoekers essentieel.

Beroepen en branches met de minste actieve baanzoekers
In Nederland is vandaag 12% van de Nederlandse Beroepsbevolking actief op zoek naar een baan. Dit is historisch gezien heel normaal (gemiddeld ligt het tussen de 11 en 13% de laatste 15 jaar). Daarin is een aantal doelgroepen duidelijk minder actief, wat veelal impliceert dat ze ook lastiger te werven zijn. De beroepsgroepen die in Nederland het minst actief op zoek zijn:

Ranking Vakgebied Percentage actief op zoek naar werk
1 Engineering 6%
2 Verpleging / verzorging / welzijn 9%
3 Beleid en bestuur 10%

Niet erg verrassend is dat Engineering en Verpleging ook de beroepsgroepen in Nederland zijn met de grootste schaarste op de Nederlandse arbeidsmarkt. De lage arbeidsmarktactiviteit maakt deze groep extra lastig te werven, waardoor de latente baanzoekers nog belangrijker worden. Dezelfde redenatie geldt voor de sectoren Bouw en Gezondheidszorg waarover bijna wekelijks nieuwsberichten over de schaarste te lezen zijn.

Ranking Sectoren  Percentage actief op zoek naar werk
1 Bouwnijverheid 5%
2 Industrie 7%
3 Gezondheidszorg- en welzijnszorg 8%

Bron: Intelligence Group 2018 (n=30.623), Arbeidsmarkt GedragsOnderzoek (AGO)

Beroepen en branches met de meest actieve baanzoekers
Daarentegen zijn er ook beroepsgroepen en sectoren die meer dan gemiddeld actief op zoek zijn naar werk. De beroepsgroepen die het actiefste op zoek zijn, zijn:           

Ranking Beroepsgroepen  Percentage actief op zoek naar werk
1 Persoonlijke dienstverlening (kappers, schoonheidsspecialisten e.d.) 20%
2 Toerisme / Recreatie / Sport 20%
3 Agrarisch / Visserij / Tuinbouw 18%

In deze sectoren werken de mensen die het meest actief op zoek zijn naar een baan:

Ranking Sectoren Percentage actief op zoek naar werk
1 Landbouw, bosbouw en visserij            17%
2 Winning van delfstoffen           17%
3 Horeca 15%

Bron: Intelligence Group 2018 (n=30.623), Arbeidsmarkt GedragsOnderzoek (AGO)

Binnen deze beroepsgroepen en sectoren zijn er nog grote verschillen als het gaat om activiteit. Zo zijn jongeren veel actiever dan ‘ouderen’ en zijn er ook naar opleidingsniveau, sector en regio grote verschillen. Veelal ingegeven door hoe goed de (regionale) arbeidsmarkt is en hoe actief intermediairs en werkgevers aan het zoeken zijn.

It’s all about the latente baanzoeker, stupid!
Gemiddeld is de groep latente baanzoekers 3,7 keer groter dan de groep actieve baanzoekers. Van de Nederlandse beroepsbevolking is bijna de helft (43%) latent op zoek, wat betekent dat zij niet actief zoeken en solliciteren (zoeken bijv. niet wekelijks op vacaturesites), maar de arbeidsmarkt wel in de gaten houden. Dat laatste doen ze bijv. met jobalerts en ze staan open voor een telefoontje/appje/inmail met een aantrekkelijke boodschap of voorstel van een werkgever of intermediair.

Binnen beroepsgroepen varieert het aandeel latente baanzoekers op de arbeidsmarkt. Sterk. Beroepen met de meeste latente baanzoekers zijn:

Ranking Beroepsgroepen Percentage latent op zoek naar werk
1 Callcenter / klantenservice 57%
2 Communicatie / PR / Journalistiek 54%
3 Consultancy / Advies 53%

Terwijl in de onderstaande beroepsgroepen juist weinig latente baanzoekers werken:

Ranking Beroepsgroepen Percentage latent op zoek naar werk
1 Persoonlijke dienstverlening (kappers, schoonheidsspecialisten e.d.)  36%
2 Agrarisch / Visserij / Tuinbouw 36%
3 Installatie, reparatie en onderhoud 37%

Ook in de onderscheiden sectoren zijn grote verschillen. Zo is de groep latente baanzoekers in de zakelijke dienstverlening, met name in Finance, ICT en bijv. de arbeidsbemiddeling hoger dan gemiddeld. De helft of meer van deze groep is latent op zoek.

Ranking Sectoren Percentage latent op zoek naar werk
1 Financiële sector/bank- en verzekeringswezen 53%
2 ICT, media en telecommunicatie 50%
3 Uitzendbranche, verhuur, reisbemiddeling, beveiliging, facilitair en ov. zakelijke diensten    49%

Terwijl in sectoren als Visserij, de gezondheidszorg of juist onder mensen die voor extraterritoriale organisaties werken (bijv. de VN, OESO, IMF etc.) er veel minder dan gemiddeld latente zoekers zijn die openstaan voor een nieuwe werkgever: 

Ranking Sectoren Percentage latent op zoek naar werk
1 Extraterritoriale organisaties (zoals de VN, OESO, IMF, Europese Unie)          33%
2 Landbouw, bosbouw en visserij            36%
3 Gezondheids- en welzijnszorg 39%

Bron: Intelligence Group 2018 (n=30.623), Arbeidsmarkt GedragsOnderzoek (AGO)

Een belangrijke KPI: de verhouding latent/actief
De losse getallen over actieve en latente baanzoekers geven al een essentieel inzicht in de doelgroep en met name welke wervingsstrategie gehanteerd moet worden om een bepaalde doelgroep uit de markt te halen. Het verhoudingsgetal tussen latent/actief geeft nog een extra inzicht. Neem bijvoorbeeld mensen werkzaam in de sector landbouw, bosbouw en visserij. Deze groep is met 17% actieve baanzoekers zeer actief op de arbeidsmarkt. Dit betekent dat je, mits je de juiste wervingskanalen inzet, de doelgroep goed moet kunnen werven (gebruik voor de juiste mediakeuze het DoelgroepenDashboard). Tegelijkertijd zien we dat deze sector een relatief beperkte groep latente baanzoekers kent (36%). Deze groep is 2 keer zo groot, terwijl dat gemiddeld in Nederland 3,7 is. De wervingsstrategie moet zich derhalve ook echt op de actieve groep richten. Dat is veel effectiever. Dit in tegenstelling tot de bouwnijverheid, waar de latente doelgroep 7,7 keer zo groot is en waar je juist extra moet inzetten om de latente groep aan te spreken.

Wanneer we naar de 33 belangrijkste beroepsgroepen in Nederland kijken (los van opleidings- en ervaringsniveau of regio) dan zien we een aantal zeer opmerkelijke uitkomsten. De beroepsgroepen die momenteel veelvuldig in het nieuws zijn wegens schaarste, zoals verpleging, engineering en IT hebben de grootste verhoudingsgetallen. Dit impliceert dat mikken op de latente doelgroep in de wervingsstrategie dominant hoort te zijn. Voor recruiters en arbeidsmarktcommunicatiespecialisten derhalve essentieel om in de leefwereld van deze doelgroep te komen en aansluiting te vinden bij de belangrijkste beweegmotieven en drivers van deze doelgroep. Doelgroepinformatie en arbeidsmarktkennis is daarbij onontbeerlijk om te weten hoe je deze doelgroep kunt verleiden.

Voor de doelgroepen met een klein verhoudingsgetal, zoals persoonlijke dienstverlening, toerisme, agrarisch en marketing (vergelijkbaar met de sector) zou de focus meer op de actieve baanzoekers moeten liggen. Ondanks dat het werven van actieve baanzoekers eenvoudiger is dan latente baanzoekers, is hier gemiddeld genomen nog zeer veel winst te behalen.

Beroepsgroepen Ranking Latent/Actief-verhouding
Persoonlijke dienstverlening (kappers, schoonheidsspecialisten e.d.) 1 1,8
Agrarisch/ Visserij/ Tuinbouw 2 2,0
Toerisme/ Recreatie/ Sport 3 2,2
Marketing 4 2,6
Cultureel/ Kunst 5 3,0
... ...  
(para)Medische dienstverlening (mens of dier) 29 4,0
ICT/ Automatisering 30 4,7
Verpleging/ Verzorging/ Welzijn 31 4,8
Beleid en bestuur 32 5,0
Engineering 33 7,9

*Hoe hoger het verhoudingsgetal, hoe belangrijker het wordt om te richten op de latente baanzoekers.

Belangrijkste vragen om te beantwoorden voor de actieve doelgroep:

  • Hoe oriënteert deze doelgroep zich op een baan?
  • Welke vacaturesites gebruiken zij veel? En welke zijn typisch voor deze doelgroep?
  • Waar zetten de actieve baanzoekers hun CV online?
  • Aan welke minimale randvoorwaarden moet mijn aanbod als werkgever voldoen?
  • Welke arbeidsvoorwaarden/salaris verwacht de doelgroep?
  • Wat zijn de minimale verwachtingen die kandidaten hebben van het sollicitatieproces en voldoen we daaraan?

Belangrijkste vragen om te beantwoorden voor de latente doelgroep:

  • Wat zijn de kritische wervingsfactoren van de doelgroep?
  • Wat drijft deze doelgroep en waarop haken ze af?
  • Via welke kanalen (anders dan arbeidsmarktgerelateerd) kan ik ze bereiken? Bijv.
    • Op welke events?
    • Via welke apps?
    • Met welke vakmedia?
    • In welke social media
  • Hoe kom ik in de leefwereld van de doelgroep en hoe zien de persona’s van de doelgroep eruit?
  • Wat zijn de verschillen tussen de junior, medior en senior doelgroep en tussen bijv. middelbaar en hoogopgeleiden?

Het kengetal latent/actief is zeer bepalend voor de invulling van de wervingsstrategie en het verwachtingsmanagement over bijv. schaarste, wervingshaalbaarheid, arbeidsmarktconcurrentie en de inspanningen/moeite die gemaakt moeten worden om succesvol te zijn. Hoe groter het kengetal, des te lastiger wordt werven. Het kengetal geeft ook heel goed je focus aan en bepaalt welke vragen beantwoord moeten worden om succesvol en effectief te kunnen werven.

Daarmee samenhangend hebben we ook nog te maken met het multiplier effect: Elke latente baanzoeker in schaarse beroepen die wordt verleid om over te stappen laat per definitie een moeilijk vervulbare vacature achter. Waardoor de spanning op de arbeidsmarkt groter wordt, omdat daardoor de vijver van latente zoekers kleiner wordt. Daarover later meer…

Meer weten over uw doelgroep?
Doelgroepinformatie is essentieel om gericht invulling te geven aan wervingsvraagstukken. Bij het invullen van enkelvoudige vacatures kan daarin eenvoudig worden teruggevallen op het DoelgroepenDashboard. In dat dashboard staat voor alle doelgroepen in Nederland (75.000+) niet alleen de latent/actieve-verhouding, maar ook alle informatie om gericht te kunnen werven en de juiste media in te zetten. Wanneer bij meervoudige bedrijfskritische vacatures ingespeeld moet worden op de beweegmotieven van de latente baanzoeker zijn Talent Analytics essentieel. Dit zijn diepgaande doelgroeponderzoeken die ‘de hoed en de rand’ van de doelgroep laten zien. Alles om een gericht en onderbouwde arbeidsmarktbenadering en -bewerking te formuleren.

Over Intelligence Group 
Intelligence Group voert al 15 jaar het Arbeidsmarkt GedragsOnderzoek (AGO) uit onder de Nederlandse Beroepsbevolking en heeft hiermee de grootste database aan doelgroepinformatie. Zo weten we precies op beroepsniveau wat de arbeidsmarktactiviteit is en adviseren we werkgevers hoe ze het beste hun actieve en latente doelgroep kunnen bereiken en benaderen. 

Neem contact op met Vé​ronique Oonk, Recruitment Intelligence Manager bij Intelligence Group, via Veronique@intelligence-group.nl of door te bellen naar 088 730 2800 voor meer informatie.